Kedi FIV ve FeLV: test ne işe yarar

Sokaktan veya barınaktan gelen kedide sahiplenme yazısı ev listesini anlatır. Bu sayfa o listenin sık karışan iki virüsünü derler: FIV ve FeLV. İkisi de yalnızca kedidedir. Teşhis, kit okuma veya evde ‘pozitif / negatif’ ilanı değildir.

Ne fark eder?

FIV (kedi bağışıklık yetmezliği virüsü) çoğunlukla ısırık ve kavga ile geçer. Tükürükte bulunur; ortamda uzun yaşamaz. Birçok kedi tanıdan sonra uzun süre evde sakin kalır. Hastalık yavaştır: kilo, ateş, ağız yangısı, tekrarlayan enfeksiyon yıllar içinde konuşulur.

FeLV (kedi lösemi virüsü) daha çok uzun süre aynı kâse, bakım ve yakın temasla yayılır; ısırık ve süt de yoldur. Kalıcı (ilerleyici) enfeksiyonda kansızlık, bağışıklık çökmesi ve bazı kanserler sık konuşulur. Görünüm çeşitlidir; soluk diş eti tek başına yetmez.

İkisi de ‘kedi AIDS’i’ diye tek kelimeye sığmaz. FIV ≠ FeLV.

Kimde test konuşulur?

Dışarı çıkan, kavga eden, kısır olmayan veya yeni eve giren kedide hekim kan testi önerir. İçeride tek, kavgasız evde rutin her yıla şart değildir; risk değişince tekrar konuşulur.

Yavru pozitif çıkarsa anne antikorları kit’i bozabilir. Birkaç ay sonra tekrar veya laboratuvar işidir; ilk şeridi ev kararı yapmayın.

Evde ne yapılır, ne yapılmaz?

Pozitif kedi varsa kısırlaştırma kavga ve ısırığı keser. İçeride tutmak hem diğer kedileri korur hem de bu kedinin yeni virüs yemesini azaltır. Çiğ et, çiğ yumurta ve açık süt bu evde ekstra risktir.

Aynı evde kavgasız, ayrı kâse ve düzenli dezenfeksiyon bazı evlerde konuşulur; ayırma kararı hekimle ve evin kavgalarına göredir. İnsan ilacı, ‘antiviral kürü’ ve internet serumu yasaktır.

Aşı takvimi ve parazit pozitif kedide durmaz; program sadeleşebilir. FeLV aşısı negatif, dışarı çıkan kedide ayrıca konuşulur.

Ne zaman veterinere?

Yememe, kilo kaybı, tekrarlayan ateş, ağız kokusu veya yarası, soluk diş eti, nefes darlığı veya çökme aynı gün bakılır. Yeni ısırık veya tanışma sonrası ‘bir kit alıp evde bakarız’ yetmez; ağız ve kilo yazıları belirtiyi anlatır, virüsü elemez.