Sokaktan veya barınaktan kedi sahiplenmek: İlk adımlar

Sokakta yavru bulmakla, bakımı üstlenilmiş bir kediyi eve getirmek aynı başlangıç değildir. Önce yavrunun annesine ve acil yardıma ihtiyacı olup olmadığını değerlendirin; ardından uygun ev hazırlığına geçin. Barınaktan veya geçici bakım evinden sahipleniyorsanız mevcut bakım ve sağlık kayıtlarını sorun.

Sokakta yavru buldum: önce neyi kontrol etmeliyim?

Anne kediyi o anda görememek, yavrunun terk edildiği anlamına gelmez. Cats Protection'ın buluntu yavru rehberi önce uzaktan değerlendirmeyi önerir.

• Yavru güvende ve iyi görünüyorsa: uzaktan birkaç saat gözlemleyin; yakında olmanız annenin dönüşünü engelleyebilir. Yavrunun durumunu kontrol edin.
• Anne bakım veriyorsa: sırf sahiplenmek için ayırmayın; birlikte bakımı veteriner veya deneyimli bir kurtarma gönüllüsüyle planlayın.
• Yavru soğuk, ıslak, yaralı, hasta veya doğrudan tehlikedeyse: beklemeden veterinerden yardım isteyin. Anne dönmüyorsa bakım desteği bulun; saat sayısı tek başına güvenlik ölçütü değildir.

Ememeyen veya henüz kendi başına beslenemeyen yavru için sıradan bir mama kabı ve oda hazırlığı yeterli değildir. Annesiz yavru kedi bakımı rehberine geçin ve veterinerle besleme/ısı desteğini planlayın.

Yavru için ev hazırlığında ne değişir?

Kendi başına yiyebilen yavru için yavru kedilere uygun tam mama, erişebileceği su ve kum alanı hazırlayın. Barınak ya da geçici bakım evinden geliyorsa alıştığı mama ve kumu öğrenin; değişiklikleri birden yapmayın. Yavru beslenmesi rehberi sütten kesilme ile büyüme dönemini ayırmanıza yardımcı olur.

Dolap ve cihaz arkasındaki dar boşlukları kapatın; çamaşır makinesi gibi içine girebileceği cihazları çalıştırmadan önce kontrol edin. Kabloları, ipleri ve yutulabilecek küçük oyuncak parçalarını kaldırın. Güvenli oda düzenini ilk 48 saat rehberinde okuyabilirsiniz.

Pire veya parazit ürünü seçimini tahmini yaşa göre yapmayın. Cats Protection, güvenli uygulamanın yaş, kilo ve bireysel riske göre veterinerle belirlenmesini önerir.

Çok küçük yavrunun bakımını üstlenecekseniz gece dahil bakım verebilecek kişiyi ve veteriner erişimini önceden netleştirin. Elle büyütme rehberi, bu bakımın ısı, hijyen ve düzenli besleme desteği gerektirdiğini açıklar; yalnızca evde boş bir oda bulunması yeterli değildir.

İlk gün: üç adım

1. Sakin alanı hazırlayın. Mama, su, kum ve saklanma yerini ayrı noktalara koyun. Kapı ve pencereleri kontrol edin.
2. Kedinin hızında ilerleyin. Taşıma kabından çıkması ve yaklaşması için zaman tanıyın. Misafirlerle tanıştırmayı ve evin tamamını gezdirmeyi aceleye getirmeyin.
3. Gözlemlerinizi kaydedin. Yemek, su ve kum kullanımını takip edin; bildiğiniz sağlık geçmişini ilk veteriner randevusuna götürün.

Evde başka bir kedi varsa

Yeni kediyi ilk gün ortak mama ve kum alanına bırakmayın. Ayrı bir başlangıç alanı oluşturun; kokularla tanışmadan doğrudan karşılaşmaya geçmeyin. Kedileri tanıştırma rehberi ve adım adım plan bu süreci takip etmenize yardımcı olur.

Alışmaya başladığını nasıl anlarım?

Yemek yemesi, kumunu kullanması, ortamı araştırması ve oyuna ilgi göstermesi olumlu işaretlerdir. Hepsinin ilk gün gerçekleşmesini beklemeyin. Saklanmak istemesi tek başına bütün süreci anlatmaz; yememe veya hastalık belirtisini yalnızca çekingenliğe bağlamayın. Sağlıkla ilgili uyarılar için aşağıdaki veteriner bölümünü okuyun.

Eve getirmeden önce

Kediyi eve getirmeden önce taşıma kabı, kum kabı, mama ve su kâseleri, bir yatak ya da kutu, tırmalama tahtası ve kapı altı eşiği hazır olsun. Ortada bırakılmış insan yemeği, açık pencereler ve ‘bir gece idare ederiz’ yaklaşımı yeterli bir hazırlık değildir. Kediyi evde gezdirmeden önce zehirli yiyecekler ve zehirli bitkiler listelerini mutlaka okuyun.

İlk günleri kedinizin tek bir odada geçirmesi gerekir. Mama kaplarıyla kum kabını birbirinden uzak tutun ve kedi saklandığı kutudan çıkmak istemiyorsa onu zorla çıkarmayın. Evde başka bir kedi varsa tanıştırma sürecini aynı gün, aynı odada bitirmeye çalışmayın; bu süreç zaman ister.

İlk alışveriş

Çoğu ev için şu temel malzemeler yeterlidir:

• Sağlam bir taşıma kabı
• Bir kum kabı ve az kokulu bir kum
• İki kâse ve temiz su
• İlk günler için kuru veya ıslak mama
• Tırmalama tahtası
• Tüy tarağı veya tarama eldiveni
• Tırnak makası

Pencere filesi ve mikroçip konularını pencere güvenliği ve kedinin evden kaçması rehberlerimizde anlatıyoruz. Tasmanın ise kediye sokak hayatı sunmanın bir yolu olmadığını unutmayın.

Pahalı tırmalama kuleleri, otomatik tuvaletler ya da ‘ırk mamaları’ ilk haftanın önceliği değildir. Kediniz hangi kumu rahatça kullanıyorsa, eviniz için doğru kum odur.

İlk veteriner ziyareti

Sokaktan ya da barınaktan gelen bir kedinin sağlık durumu evde tahminle anlaşılamaz. Veteriner hekim ilk muayenede kedinin kilosunu, dişlerini, kulaklarını, parazit durumunu ve aşı geçmişini değerlendirir. Aşı takvimi ve parazit uygulamaları evinizdeki risklere göre planlanır. Daha önce dışarıda yaşamış kedilerde FIV ve FeLV testi de gündeme gelir; evde yapılan bir kit testi teşhis yerine geçmez.

Kısırlaştırma için doğru zamanı muayeneden sonra veterinerinizle birlikte belirleyin. Dişi bir yavru sahiplendiyseniz ya da kedinizde kızgınlık belirtileri gördüyseniz, gebelik ihtimalini evde gözlemle dışlayamazsınız.

Ne yapılmamalı?

• İlk gece balkonu açık bırakmayın.
• Kedinizi hemen evin bütün odalarında gezdirmeyin.
• Evinizdeki köpekle aynı kâseyi kullandırmayın.
• ‘Biraz cılız, bol mama iyi gelir’ diyerek serbest besleme yapmayın.
• İnsan ilaçları, sokakta kullanılan merhemler ve bitki çayları kesinlikle verilmemelidir.

Yavru kedilere inek sütü verilip verilmeyeceğini ayrı bir soruda ele aldık.

Kedinizi ilk iki üç hafta dışarı bırakmak, bildiği sokağa geri kaçma riskini artırır. Onu içeride tutmak bir ceza değildir; evin kokusunu öğrenmesine zaman tanımaktır.

Ne zaman veterinere gitmelisiniz?

Aşağıdaki durumlardan biri varsa kedinizi aynı gün veterinere götürün:

• Yemek yemiyorsa
• İshali veya kusması durmuyorsa
• Nefes almakta zorlanıyorsa
• Çöktüyse, yığılıp kaldıysa
• Kan görüyorsanız
• Gözünü açamıyorsa
• İdrar yapamıyorsa

Çok küçük, emmeyen veya halsiz yavruda ilk haftadaki randevuyu beklemeyin; hemen veterinerle görüşün. Nefes darlığı veya yığılma varsa acil yardım alın. Belirtileri ‘nasılsa alışır’ diye geçiştirmeyin.