Kedi ve toksoplazma: hamilelikte gerçek riskler

Toksoplazma, Toxoplasma gondii adlı bir parazitin neden olduğu bir enfeksiyondur. Hamilelikte ilk kez bu parazitle karşılaşmak bebeğe zarar verebildiği için, kedi sahibi anne adayları sık sık “kediyi evden çıkarmanız gerekir” uyarısıyla karşılaşır. Oysa kediyle birlikte yaşamak, bulaşın en önemli yolu değildir ve birkaç basit önlemle risk oldukça düşürülebilir.

Toksoplazma gerçekte nasıl bulaşır?

İnsanlar parazitle çoğunlukla şu yollarla karşılaşır:

• Çiğ ya da az pişmiş et. Özellikle kuzu, koyun ve domuz eti gibi etler parazitin kist formunu taşıyabilir.
• Yıkanmamış meyve ve sebze. Topraktaki parazit yumurtaları sebzelerin üzerinde kalabilir.
• Toprakla temas. Bahçe işleri ya da kum havuzları, sokak kedilerinin dışkısıyla bulaşmış olabilir.
• Bulaşıcı hale gelmiş kedi dışkısı. Kedi parazitle ilk kez karşılaştığında, genellikle yalnızca birkaç hafta boyunca dışkısıyla parazit yumurtası atar.

Dışkıyla atılan yumurtalar hemen bulaşıcı değildir; bulaşıcı hale gelmeleri için bir ila birkaç gün geçmesi gerekir. Bu nedenle kum kabı her gün temizlendiğinde kedi dışkısından kaynaklanan risk düşüktür. Evde yaşayan, dışarı çıkmayan ve çiğ etle beslenmeyen bir kedinin parazitle karşılaşma olasılığı da azdır.

Hamilelikte alabileceğiniz önlemler

• Kum kabını mümkünse başkası temizlesin. Bu mümkün değilse tek kullanımlık eldiven giyin ve ardından ellerinizi sabunla yıkayın.
• Kum kabını her gün temizleyin. Dışkının kapta bir günden fazla kalmaması riski azaltır.
• Eti iyice pişirin. Çiğ et hazırladıktan sonra ellerinizi, bıçakları ve kesme tahtalarını yıkayın.
• Meyve ve sebzeleri iyice yıkayın.
• Bahçe işlerinde eldiven kullanın ve işiniz bitince ellerinizi yıkayın.
• Kedinize çiğ et vermeyin. Çiğ beslenmenin diğer riskleri için kedi çiğ beslenme rehberimize bakabilirsiniz.
• Kedinizi evde tutmayı düşünün. Avlanan kediler parazitle daha kolay karşılaşır; bu konuda kedi evden kaçmasın rehberimiz yardımcı olabilir.

Bu süreçte yeni bir kedi, özellikle de sokaktan yavru bir kedi sahiplenmeyi ertelemek de akıllıca olabilir.

Kediyi evden çıkarmanız gerekmez

Kediden ayrılmak hem sizin hem de kedinin refahı için gereksiz bir kayıptır. Yukarıdaki önlemler, toksoplazma riskini kediyle birlikte yaşarken de düşük tutmanızı sağlar. Kediyi sevmek, okşamak ya da tüylerine dokunmak bilinen bir bulaş yolu değildir.

Daha önce parazitle karşılaşmış kişilerde genellikle kalıcı bir bağışıklık gelişir; bu kişilerde hamilelik sırasındaki risk çok daha düşüktür. Kimin bağışık olduğunu ise yalnızca kan testi gösterebilir. Bu nedenle kendi durumunuzu tahmin etmek yerine doktorunuzun önerdiği testleri yaptırmanız en doğrusudur.

Kedilerde belirtiler

Kedilerin çoğu parazitle karşılaştığında hiçbir belirti göstermez. Bağışıklığı zayıf kedilerde ise ateş, iştahsızlık, nefes darlığı ya da göz sorunları görülebilir. Böyle bir durumda veteriner muayenesi gerekir. Diğer parazitler için kedi parazitleri rehberimize göz atabilirsiniz.

Doktorunuza danışın

Hamileyseniz ya da hamilelik planlıyorsanız, toksoplazma testleri ve size özel önlemler için kadın doğum uzmanınızla konuşun; kedinizle ilgili sorularınızı da veterinerinize sormaktan çekinmeyin.